48.2
Aflev. 13, jan. 1949
GRAATS OET DE LUTT’
Ja, jongs, het oale jaor is vot en met het niije joar ziew al wier an het afboll’n, zo he’j Poasken en dan Pinkster’n en dan is het ok weer zo Nijjoar en zo geet het verdan. Jongs, hoe geet ‘t doar bie oe? Zien ie nog mangs an ‘t houwen met de zwatten, of hebt ze hoast zo??? Noe zölt ze um wal kniepen, want onze minister-president ies noar Indië goanen den zal doar de boel wal es efkes opknappen. Iek wet wis, dat hee noe wal a ien de veurste linie zit. Want at zukke keerls los goat, dan goat ze nich veur de flauwe kul. Generaal Spoor, he’k wal heurd, den spoort dor ok geneen. Mer wie wilt hoppen, jongs, dat ien dit joar de dag mag komm’n, dat ie allemoal wier ien ons dörpke möögt terugkeren. Jongs, goa ie nog mangs noar ‘n bal hen, doar in de rimboe. Hier in De Lutt’ ies de leste tied nog wal daanst. Zo was der met St. Steffen ok nog bal bie Pleyhoes; doar heb ie alle soort leu bie mekaar. Zo was der ok nen saldoat oet De Lutt’, den um good um har en oarig vechtlustig was. Hee mot, leuf iek ien Febr. noar Indië hen. Dee zwatten meugt blier wên, dat ze der zich bie daal legt hebt, want as wie onzen oetsmieter stuurt, dan bunt ze der allemoal west. Völ nijs is hier ok wieder nich passeert. Dee neie huuze, woar iek het lest moal oaver had, dee zient hoast kloar. Het kan misschien nog wal ‘n paar moand anhoal’n, veur dat de leu der ien könt goan, mer ja, as ze der tegen Poasken ien könt goan, dan geet het ok nog wal. Disse wek wielt ze der met an ‘t oetzeuken, wel der ien kömp. Zo gauw ak weet, jongs, wel ‘t geluk hef, wil wie der wieder oaver proaten : de woningcommissie, dee beslist. Het schelt nog wal, want doar ziet der ok nog ‘n paar ien oet Olnzel en dee wet um besten, wat veur leu hier ien De Lutt’ um ne wonning verlegen ziet. Joa, jongs, het giet raar ien de wereld. Lest toe heurde iek oep ‘t radio, dat der 41 doden wazzen an de Nederlanske kant: het ies nich völ mer toch, aj der zölf bie bunt, ies het völ te völ. Jongs, hoolt oe good en aj der wier bunt, dan komt allemoal mer nen aovend proaten bie oen dorpsgenoot. Zoalig niijjoar! GRAATS.
—————
Aflev. 14: febr. 1949
Jongs, hier heb ie wier den oalen Graats.
Het valt, altied nich met um ‘n stukske ien ‘n Schakel te kriegen. Mer de meeste lol heb iek der altied an, dat de leu nich wet wel het is. En dat wodt zo ok nooit gewaar, want de keplaon hef mie belowd, dat hee het nooit zeggen zol. He zeg toen tegen mie: „Graats, schrief doe mer gerust, iek zal zwiegen as een graf." Now, en op dee weur' heb iek het annomm'n. Het spiet mie wal, da'k der an begunnen bun, want noe kiek ze der andere jongs veur an, dee ‘t wies nich zient. Ja, iek der niks an doon, mer at ze der meer van wetten wielt, dan stuur ze mer bie mie, bie Graats. Ja jongs, der wiel wat wennen ien de werld. en at der fien op ankomt, dan zien wie allemoal met ene loog begotten, dat har de boer ok zegt, toen har zien verken biggen kregen. Joa jongs, doar ien Indië zal het ok alles nich wennen. Ak woggen kan, dan kom iek token wek Dinsdag. ‘t Kan wennen, dak nog wal veur den middag kom. Ak ter nich zo tegens zien, moj mie mer luk moos bewaren, want het ies nog wal nen helen eind en ie wet wal, iek mot s'mons ierst melken en het andere werk ofdoon. Joa, s'mons ies der 'n heel. te doon en dan wodt het umdewiel wal 9 uur, veur ak vot kom. Mer ak nich kom, dan zak oe wal even bot stuurn. Boe iest doar anders nog? Hebt de leu doar ok völ de griep? Hier ien De Lutt' ligt ze um de haverklap ien 't ber. Joa, der wodi altied zegt : een kwakkelwinter gief nen vollen kerkhof. Wie komt der anders nog good met hen met ‘n winter hier Heft 't bie oe a völ sneit? Hier nog zowat niks. Iek heb nog gen kaans had, um ‘n knienke bie ‘t gat te griepen. Knienen stekken; dat zol doar wal gerust duur'n, of hebt ze doar ok jachtopzieners ? Joa jongs, dat heb iek oe nog nooit verteld, iek heb van 't joar veur 't ierst de jacht had. Iek dacht bie mie zulven, at alle leu de jacht hebt, dan wiel iek ze ok hemmen. Noe, iek heb der nog nich na völ van maakt. Jammer dat hier gen wielde verken zient, dee köj better raken as 'n knien of nen hazen. Mer ja, iek wör ok nich jonger meer. Vroger, toen hek der verscheiden het lempke oetpoest met struup’n. Mer dat dook noe hoast nich meer. As ie toen 's nachens boeten wazzen, dat was het net, of ie veur de decramatie-lien zatten.
O ja, dar hak nog hoas vergetten. Dee neije huuz' hebt ze nog nich kloar. Mer het hoolt toch noe nich lang mer an. Oaver 4 moand zient ze, dacht ik, wal kloar, want zee möt allenig nog meer ‘n paar steenkes an ‘n bozem zett’n; och ja, och ja, en dan geet ‘t ok nog wal, want temet hebt ze't ierste joartied.
Jongs iek wiel mer sloeten met völle groeten van oen dorpsgenoot GRAATS.
—————
Aflev. 16: mrt 1949
Jongs, doar hej wier 't oale Graats. Iek heb de pannekook op en noe wie'k es wier luk an 't drammen. Hier ien De Lutte proat ze anders néén oaver, as oaver dee neije huuze. Keerl, wat iest 'n spul. Ierst hebt ?e der 'n dik joar oaver kleit, at ze ze klaor kregen, noe wet ze hoast nich, wel ze der in doon zölt. Iek zeg mer zo, loat ze der leu iendoon, dee it neudig bint. Joa, dee woning-kemissie hef 't wal zwoar op 't ogenblik. Mer toch loat ze zich gen oren anneien, ze nemt wal veurzorgsmoatregelen, want den een moes in slöttel bie de Burgemeester brengen en wier nen andern bie Peters, want zee wazzen bang, dat eer ien de leuge huuze zo mer wat ienkropen, en dat gef gen pas. Leu, maakt oe toch nich zo drok.
Iek heb lest heurd, Boerrigters-Dieks hef ‘n kaamp verkocht en doar komt alle-maol wonningen oep te stoan. Noar iek fluustern heb heurd, wodt dat allemoal duplex-woningen, dee bunt dan dus makkelijk oaver twee joar kloar. Volgende wek wodt ze anbesteed.
Joa, jongs, ie zeet wal, De Lutt’ wodt op ‘n doer nog ne stad en weer iek meschien nog wal ens Burgemeester van De Lutt'. Mer dat hoolt nog wal een paar joar an.
Jongs, heb ie ons Betske de leste tied tied nog zeen? Noar hee mie schreven hef, mot het um doar wal good goan.
Toch hop iek, dat ie allemoal van zommer wier komt en dat ie dan alle ‘n good bestoan hebt, want iek geleuf, dat der geneen ies, dee doar blieven wil. Jongs, tot 'n ander moal weer.
Groeten van oen dorpsgenoot, GRAATS.
—————
Aflev. 17: apr. 1949
Joa jongs, het geet no tegen 't veurjoar an en alle leu bint hier ien De Lutt' noe drok met het laandwerk. De haver ies der ien, en noe kan de boer wier röstig nen middagslaop doon. Doar bie oe in Indië zölt ze den haver wal a zowat riep hemm’n. Heb ie doar al grote boon pot’t? Joa dat wödt noe verdan hen tied. Iek heb lest hier al ien zeen', den was al met de bonenstök an ‘t potten. Mie dunkt, dat ies nog wal vrog genog, want ‘s nachts dan vröst 't nog mangs luk. Mer ja, den. iersten ies meesttied veuran. Jongs, Zundag gaf hier ‘t meziek van De Lutt' een concert veur de donateurs. Iek heb ter ok nog èven hen west, hen loestern. Want iek bin natuurlijk ok donateur, zoas iedereen dat vanzölf sprekkend mot wèèn. Het gung der merakel. of, dee jongs hebt blozen, joa, de longen kwammen eer hoast deur 't buis hen. Mer toch heb wie hier ien De Lutt' 'n muziekcorps, dat zich zeen mag loaten. Van 't zommer krieg wie nog plentie feest ien De Lutt’ en dan trekt 't muziek der wier oep lös. Ie wet wal, wie hebt van ‘t zommer twee priesterfeesten en dan zow we ok neije klokken krieg'n. De leu hebt allemaol zo'n melk-tuutken ien hoes kregen. Mer hoe het goan ies, weet iek nog nich. Iek heb mien tuutken inleverd; misschien bint der nog leu, die 't nich ienleverd hebt; brengt het er dan ‘n moal hen en loat de Pastoor nich alverdan wochten. Jongs iek mot wier oetscheien. De pannekook hek der wier achter zitten. Zeg an oons Betske, dat mooder wal komp met moos en dan bie mie op ‘n motor.
Good hool'n jongs en de groeten van. oen dorpsgenoot, GRAATS.
—————
Aflev. 18: mei 1949
Zo jongs, doar zin'k wier en de pannekook hek wier deur 'n hals hen. Krieg ie doar ien Indië ok nog wal ens pannekook? Ie konnen ze doar anders nog wal ‘n moal gaar kriegen aj ze bakt ien de zun, want zo heet iest doar wal. Anders de Poaskedage was 't hier ok merakels heet, der was finaolweg nen zunnebraand. Mer ja, wie zient hier ok niks gewoon.
De jonge vrouwleu hadden het ja zó heet, der wazzen der al, dee deden al met de blote spatborden. Ja, zo ies?, at dee stadske leu op ‘n boer komt, dan denkt ze, dat ze hoast gen kleer meer an hooft te hebben en dan loopt ze met eur eigen schande te koop. Poaske-Moandag heb iek ter 'n paar oep-friest, dat eer nog langer heugt dan vandaag. Dei laggen der een paar bie oons oep 't haverkempke en iek heb der ens hen west met nen emmer water en den heb ‘k eer liek oep de hoed gotten. Mer jong, iek wiel oe vertellen, dat der gank ien 't spil kwám; ze kekken net oet as nen getrouwden sik ien de brandnettel. Mien vrouw was der nog lellik um. Iek zeg: „Menske doar kriegt ze 'n poekel lös van." Jao jongs, zo kan men wat met maken. Hier ien De Lutt’ wodt het oe verdan mooi, het hoolt ies merakels mooi greun en de oale beesthebt de ketten wiervan ‘n hals.
Hebt ze doar bie oe de beestal lös of iester nog gen grös? Wie hebt bie oons zo völ grös, iek kan de beest der hoast nich ien wier vinn’n. Völ ni’js ies hier ok nich ien De Lutt', jongs en dan valt het ok nich met um völ ni'js te schrieven. Veurigs joar ies der hier een oranje-comité op-e-richt. En noe, met de ierste verjoardag van ons nije königin hew gen oranje-comité zeen of heurd. Liegt it dan noe al wier o?p 'n kop? Mie dunkt, dat ze noe met koninginne-dag toch wal ens wat hadden mögen doon. Iek had toch minstens verwocht, dat der veur de school-kinder wat west zol hebben. Of zol het oranje-comité in wintersloap nog nich oet hemm'n.
Dan hef ‘t muziekcorps het better doan. Oep 'n Nationalen Feestdag was het te nat boeten en konden ze nich oettrekken. Mer 's Zöndags der op trokken ze met volle muziek nao de vrogkerk rond, um de bevrijding te vieren. ‘t Is te hoppen, dat de muziek het oranje-comité oet 'n sloap hef haald. le zölt het zeker wal better vierd hebben ien Indië. Jongs. hoolt oe good en völ groeten van oen dorpsgenoot, GRAATS.
—————
Aflev. 19: juni 1949
Joa jongs, ne moand ies altied zo gauw wier vot. Iek heb pas luk schreven of het ies awier zo laat. Och jongs, ie raakt nog wal ne moal oetverteld, het geet ok zo lang verdan. Iek dacht eerst ien 't begin, och, dat ies nog wal 'n moal oflopen, mer nee, het geet doar verdan en dan mot iek ok wal verdan. Wie hebt hier de leste tied gen mooi weer had, het liekt wal of wie hier de natte moesson hebt. Het réég'nt alle dage. De rog lieg net zo plat as mer kan. Iek wiel oe ver-tellen, dat 't van 't joar kleien gif met 't meien. Wie mot ze allemoal meien met 'n haken. Mer ja, doar komm' wie ok wal weer deur hen. Hoo geet 't, kom ie nog wier tegen 'n St. Joapke, of mo'k zeen da'k roggebonders krieg. Van oons Betske he'k de leste tied gen stet of stel heurd. Woar 't junken ziet, dat mag de duuvel wetten. Mien vrouw zegt: “GRAATS, zie hebt ons Betske vast umslingerd”. Iek zeg: “ Vrouw, maak die no nich naar. Ons Betske löt zich nich umsingelen.” O ja jongs, wie kriegt ok klokken ien De Lutt’ en noe za’k oe mer voort der bie zeggen, de köster hooft nich te luuden, want dat gebeurt elestrieks. Joa, de Boerenleenbank hef lest de winst verdeeld, en doar hef ieder vereniging of ofdeling wat van kregen. Zelfs ‘t muziek hef nog een 40 gulden kregen. 't les wal nich völ, mer ze könt der dan toch nog zes wekke de directeur van betalen. En zo hebt ze ok een deel geven an dat klokkenspiel. Dus jongs, as ie wier komt, effen bellen en de köster löt et spiel stoeven ien 'n torent. Ok het emigratie-fonds hef wat kregen. Dat ies vuer de boerenzöns, dee't hier gin bestoan mer vien'n könt. Ies het nich treurig, dat dee jongs vot mot, terwijl hier bunders en nog es bunders liegt, woar de leu nich ankomm'n duurt, dat ies van meneer, dit ies natuurschoon. De hand mot an ‘t natuurschoon hool'n wodd'n, mer boeren waart oe veur de heren van ‘t natuurschoon, want anders kön ie oaver 'n paar joar alles diecht potten met dannen. Jongs hoolt oe good en tot 'n ander moal.
Oen dorpsgenoot GRAATS.
—————
Aflev. 20: juli 1949
Joa, jongs, dit moal had het mie hoast kuult met mien schrieven. ?Iek was alle dage drok met heui inhalen. Joa, doai bie oe zöl ie het al wal binnen hemm'n.
Het grösmaeien hier ien De Lutt' ies tegenwoordig mer biezaak. Zee haalt den oalen tractor oet ‘n hook, ne gro?e zwaore mesiene der achter en doar maeit 't hen.
Joa, zee vindt nog wal meer oet. Zee hebt noe ok al van dee kleine mototen, dee köj zo an de fiets doon. Het doert nich lang meer of alle leu hebt nen straaljager. Lest had hier ien De Lutt' ok ien nen straaljager kocht, mer het sliemste was, hee wödden hem bie de Kuuper baas oep de stroat en toen is hee doar m?t vedan straald tot bie de Beuninger kerk. Door hef he ne noodlanding maakt want toen had hee de benzine der oet, en toen mosse hem wier schoeven noar hee hoes hen. Het speet mie nog wal, want hee hef um ‘s anderdaags wierum nbracht noar den keerl, woar um van kocht har, mer anders had ik hem nen moal leent en dan was iek zo bie oe in Indië nen keer daal ploendert. Ta jongs, zonnen Pikstermoandag kan wat te doon maken. Mer noe ens wat anders. Ie weet misschien, iek heb ne koo en den kaan'k hoast nich ien haande kriegen. Dat beest kan zo onmundig har loop'n, Mer doar hek wat oep vunn'n. Noe heb iek noar Fanny Blankers-Koen hen schreven of zee bie ons veur meid wiel komm'n. Dan heb wie het völ gemakkelijker met melken, want zee kan 'm wal anlopen. Dat menske löp zo merakel har, nen halfwassen hazen den legt het er, leuf iek, bie of. Jongs, schrieft ens 'n moal wat oe der van dunkt van mien schrieven. Mer ie möt eerlijk oen mening zeggen en as 't oe nich ansteet, dan schei iek der met oet, want
het ies veur mie altied ne hele last, toch ien dissen drokken tied. Jongs, ien ofwochting zet iek mien poot mer wier.
Oen dorpsgenoot GRAATS
—————
Aflev.21: aug. 1949
Jongs, noe is 't Donderdagzovend en iek heb ‘t hemd nog vast oep de rug zitt'n.
Iek heb vanmiddag vestoep rog ienhaald.
Joa, ien 'n St. Joapke ies nen boer nen martelaar. Wie hebt nog geluk, it ies van’t joar nog nich zo slim heet. Die stadske leu, die hier zo ien De Lutt' met vacansie komt, zegt allemoal: wat hebt dee boer'n 'n mooi werk. En dat iest ok, aj der alleene meer noar kiekt. Bie ons wann'n ok zukke vacansiegangers. Der was ok zón'n leppel van een joar of zeumteen bie, die zeg: „Straks met het rogge binnenhalen, zal ik u wel helpen, GRAATS". Iek zeg: „Jong, doar kans an te pas kom'n". Good, iek har um noe vandaag bie mie oep ‘n roggenhoop en garven scheten. Toen wie dree veur oep 'n hoop hadden, toen zeer hee: ,meneer GRAATS, ik vind het toch niet leuk meer, ik ga een eindje wandelen". En doar gung hen. lek zegt oe, aj dee leu iets an de hoed komt met werken, dan hej ze vlak ligg'n. Zee könt niks better, dan met 'n kot bukske an luk goan te gengel'n. Dies dagen ien de vecansie köj ens mangs van allns metmaken. Doar möj ok ens ien 't Zand komm'n, doar ies 't venoalweg nen pröttel. Riek en arm lieg ien de Dinkel te plasken en de overheid döt der niks an. lek wiel oe vertell'n; as doar alleene arbeidsvolk kwam, dan was't gauw ofloop’n. Mer ja, zo iest ien wereld, grote honden biet zich nich. Verleden wek Zaoterdag hek ok nog noar n hen west, hen motorrenn'n, of lever gezegd allennig meer kieken. Iek heb verdorie van mien lèèv'n nog nich zuk jagen zein. Warachtig, dee keerls zatt'n achter oep 't nummerbröd en met in kin lagg'n ze oep 't stuur.
Een hek der zein, den ies der ofduuveld, iek bien 'n naam vergett'n, iek leuw zo iets van Knienenbul. Dee keerl vleug hoog oaver de strobaal'n hen. Iek dacht zo, den duur wie wal ienwekk'n, meer nee, hee kwam nog wier bie. Hee har net zo'n dikken kop, as nen hazen, den ien ‘t strik hangen har. Joa, jongs, zo kas wat metmaken. Hier ien De Lutt' heww" Moltofer-Jan en Inslags-Gerrit ok inhaald. Dat was wies 'n groot feest. De versiering was werkelijk mooi. Der wazzen ok nen helen hoop bruudjes en versierde fietsen en ‘t muziek. Alles was mooi. Mer ien deel klopt nich: de ruiters. As der bie iederen aovond 30 ruiters wazzen, dan was 't al. Dat ies toch niks veur De Lutt'. Bie zo'n feest doar möt nich alleen 'n paar noabers en nog 'n paar andern oet 'n bidhook metdoon, nee, doar heurt heel de parochi?. Alle leu, deet 'n peerd hebr, mut 't oender 't gat nemmen. Het ies toch nich alleenig een priester oet ‘n Kerkenhook of Molter-Dinkelhook, nee, het zient priesters oet onze parochie. Dus, boeren, burgers en buitenlui, loat dit ne leer wèèn veur 'n ander keer. Och ja, alles mot leerd worden, der is gennen leermeester geboren. Iek heb heurd, dat paoter Joachim noar Lourdes hen ies. Och ja, hee reist geern. Het zal mie ens verwonder'n, of hee doar ok zo met zien hele gezicht lachen kan, zo as wie dat van um gewend zient.
Wie möt het mer ens ofwochten. Jongs, tot een ander moal. Völ groeten van oen dorpsgenoot GRAATS.
—————
Aflev. 22: sept.1949
Jongs doar geet 't wier hen. Oep de eerste plaats kan i'k oe vertell'n dat iek van de wek nen breef kregen heb oet ‘n Haag. Den kèèrl schreef, dat iek altied veur de boerenleu opkwan en dat de boeren alleen had werken mosten. Hee schreef ok dat iek dach, as ie mer in de grote stad woont, dar ie dan nich meer werken hoof. Verder zeg hee, dat iek schreven har, dat iek nen hekel har an all'ns wat stads ies. Noe har hee geern, dat de redactie um oep dissen breef terug schreef. Good, dat kan de redactie um mie wal doon. Iek hop, dat hee den Schakel wier les: 'en noe dee eerste vroag. Dat iek altied vuur 'n boer bin, kiek dat zit zo: ie möt huuln met de honden waor ie met ien 't bos bient. Ien de stad möt ie ok wal werken, mer nich zo had en nich zo lang as nen boer. Hee wol ok geern wett'n wel den GRAATS oet De Lutt' was. Man, has dat dubbelken an post-zègels mer bespoord, want dat wods doe nooit gewaar. En noe gauw wier verdan. De vecansie ies noe Goddank achter de rug. Noe kaans nog geröst met ‘t oale peerd over de stroat veuren, zonder dat ze die ien 't vekken jaagt, want as de stad losstoef, dan kiekt ze nèèn noar um. Hou, pas op, loak nich verdan doon oaver de stad, want dan krieg iek mischien wier nen breef. Ja jongs, völt nich met, um alle leu naor den zin te doon. Gisteren hef der nen keerl bie mie west, den wol mie schrikdroad verkopen. O, dat was zuk best droad, doar bleef de grötste bol veur stoan. Iek zeg :„Keerl, maak mie nich wat wies, an dat droad ie? niks gelègen. Kiek mer ens bie Reuvers-Teun, den hef der twee dröä um de wei hen, en hee hef 't kalf nog an de stik stoan". Toen ies den keerl mer gauw wier oep ‘n tuf steuven en votpleerd. Joa, zee viendt al nog meer oet en dan möt ze oe dat apparaat ok nog weggappen, dat kost ok nen helen hoop en dan boerek mer ens verdan. Jongs, good goan! Groeten van oen dorpsgenoot, GRAATS
—————
Aflev.23: okt. 1949
Jao jongs, noe verdan hen kan'k wal wier wochten te schrieven, want der komt noe wier de lange winteraovenden. Vol ni'js is hier in De Lutt’ ok al nich te belèven. Het is hier alle morgens opstoan en ‘s aovends wier noar ber' hen. Zee hebr hier al völ ne fiets met ne hulpmotor der an. Dat zint wal mooie dinge. Mer ie duurt er wal op verdacht wèèn, da'j der nich met oep de stroat kompt, want as oe nea koddenkeerl zöt, dan bin ie de lul. Do kommiezen hebt noe ók al ne wet maakt en nog wal ne nije belastingwet. Dat hef de zeeken-zuster wal oendervun’n, toen ze met éren tuf oep de stroat veuren. Nen kommies hef eer be-keurd, umdar se het ding nich ien de belasting har. Dat is mie 'n mooi spil; het hef nog nooit ien de krant stoan of oep 't radio west, dat ie van dee brommers nog belasting betalen mosten; mer niks gen flauwe kul, oep de bon, doar dös niks an. Ja Jongs, zo geet 't hier bie ons: iek zeg meer zo, dee keerls wielt ok ens wat in t beukske hemm'n.
Zaterdag, jongs, toen was de jacht wier lös. Ik zeg tegen miene vrouw: „Vrouw, doe mos die vanmiddag mer alleen redden, ik wiel ens kieken of iek nog nen hazen oender den bul branden kan". En toen bin ik mer losgoan; eerst bie ons oaver den kaamp hen en doar achter ien de moat doar kwam zo'n flapoor oet nen toef springen. Ik smeet de oale fluit an ‘n kop en doar stak de haas de pien’n ien de loecht. Ja jongs, dat ies 't lèèfste wa'k doo. Mer as 't zo verdan geet, dan geet ‘t wal good, dan krieg iek mien jachtgeld der wal wier oet. As iek het met de haaz'n en knien'n nich krieg, dan ies der nog een middel. Der ziet bie ons nog nen bok (dee möög ie noe nich meer scheet'n), den hef al in paar moal um nen kogel verzocht en dan loat de jachtopzieners nog mer zo scharp stoan, mer iek poes hem het lempke wal ne maol oet en dan loat ze mer ens oetzeuken, wel het doan hef. Dee oale ströpers-strek zient der bie mie, nog lang nich oet. Jongs, van de wek hek wat metmaakt, aj dat zeen han'n, dan ha'j oe doodlach'n. Lest 's ovens kwam iek van 'n noaber fietsen en mien oale löcht wel nich bran'n, het was heksenduuster. Mer ja, loop'n, dat was ok nen helen eind. lek sprung der oep en eerst gung ‘t wal good. Mer toen iek kort bie 't hoes was, sprug der ineens ne koo van 'n wal perdoes veur mien fets en doar gung 't hen. De fiets onder de koo hen en iek hung met ‘n boek boaven oep de koo en doar gung ‘t hen. Nen helen end hek der an de kaant bie anhung'n, mer oep ‘t lest kon iek mie nich meer hool'n en doe lag iek steil, oep de rug ien de knoll'n. Mien fiets dat was net nen ienmekaar gedrukten hingkorf en zo ies 't mie goan. Jongs, tot een ander moal en völ groeten van oen dorpsgenoot. GRAATS
—————
Aflev. 24: nov. 1949
Ja jongs, ik leuf, dat ie de langste tied wal ien ‘n Schakel lezen hebt van Graats oet De Lutt', want ik heb heurd, dat ‘n pröttel oflopen ies doar ien Indië. Joa, ie möt der blier van wèên, dan kom ie tenminste nog ‘n moal wier ien De Lutt'. Ik hop, dat ie der nog veur Neijoar wier bint, want dan kan ons Betske lesten jachtdag nog met goan oep jacht. Noe ik het net oaver de jacht heb, kan ‘k oe nog 'n mooi stukske vertell'n, wat ik van de wek heurd heb van nen jager.
Dree jagers ien De Lutt' hadd'n ofsprökk'n um te hoop oep jacht te goan en het wild wat ze dan schotten, wollen ze verkopen en het geld samen delen. Toen dan den bewusten dag kwam, kon de ene jager nich vot, want hee har ne koo dee kalveren mos. Dat was good, toen wollen ze ‘s anderdaags los goan. Mer toen den enen jager bie ziene koo steet, heurt hee ineens wat kroepen oep 'n wal en doar zut hee dat een van dee andere jagers het doar vol strieke zet. Mer good, den anderen, dee har het nog better oet zocht en was daags te veuren al losgoan en har alles schötten, wat onder zien bereik was. En zo geet, as jagers te hoop oep jacht gout. Den enen zet striek, den ander schöt hazen en 'ni deerden hef een nuchter kelfke ien de schoefkoor. Ja jongs, zo geet 't en zo zal 't ok wal blieven.
Noar iek mie van de wek bekekken heb, dan hebt ze de neije huuz' nog te vroog zet doar an de stroat oep de smid an, want ik heb wal zeen, bie Beiers-Teun achter 't hoes zient ze noe an 't öllie-boorn, tenminste, doar steet zo'n, heel spektakel, Jongs, ik hop dat ie het doar nog zolang vol hoolt, totdat ie oep de schuit zit en dat ze oe dan oaver dat gottengat wier terug brengt noar Holland.
Hoolt oe good en völ groeten van oen dorpsgenoot GRAATS.
—————
Aflev. 25: dec. 1949
Ja jongs, ik dacht da'k doon har met schrieven, mer ik heb wal ons Betske oet de rimboe en den breef zal ik oe es loaten lézen Leve Vaar en Mooder, Ik bin nog good gezond en hetzölfde hop ik ok van oe. Hier in de rimboe is't nog hätstik heet, de kraaien gaapt ien de beum’ van de hitte. De ole beeste loopt nog verscheiden moal met 'n stet oep 'n' nak en dan vleegt ze oaveral duur hen al zit d'r ook dree schrikdröä um de weide hen. Mer vaar en mooder, dat is nog helemoal 't slimste nich. Ik zal d'r mer recht veur oetkomm'n, ie möt der nich van schrikk'n. Ik heb hier in Indie 'n wicht. Joa, vaar, het is zo'n leef ding. Het is wal ‘n zwatt'n mer at het temet mer ens bie ons ien De Lutt' is en at wie het dan es good wast met bleekwater, dan geet dat zwart d'r nog wal 'n moal of. Joa, toen ik der het eerste moa met heb west, doe gaf 't mie dan nen smoek, da'k blond en blauw wör um 'n kop. Ik dacht bie mie zölf at het zo verdan geet dan bin ik nich lang meer oep de wereld. Mer toen't oflopen was, toen heb ik 't noar hoes hen bracht. Joa, ‘t völ mie har met en dee ole leu wazzen ok good te sprekken. Joa vaar en mooder, zo zin'k hier bie zatten sarina komm'n. Ik leuf dat token veurjoar wierkom en dan breng ik mien sarina met at het mie tenminste nich eerder wier lopen geet. Noe vaar en moo-der, hoolt oe good, ie weet noe hee het der bie steet. Völ groeten van oen Betske oet de rim-boe. Joa jongs, toen iek den breef leésde, kreeg iek hoendervel en kalkbeen en toen mien vrouw het heurde, vleug ze steil oep de rug ien de kökk'n. Ik denk bie mien eigen, aw all'ns had hebt, krieg wie dat ok nog. lek gauw noar de dèl hen en greep gauw nen emmer voel water en den geut iek eer oaver 'n kop hen en toen ze wier bie kwam, toen zèèr ze: “Graats, het göt"
Joa jongs, zo'n breef kan heel wat te doen maken. Mer noe alle gekheid oep 'n stökske! Jongs iek hop, dat het doar ginder allemoal nog na best geet. Het is hier de leste tied merakels slecht weer en wie wilt hopp'n dat het weer in de politieke toestand ok ens wat better wödt: In de politiek zint het noe ok wal de donkere dagen vuur Kerstmis, mer loaw hopp'n, dat het opkloart en dat ‘t Kerstkind ons allemoal den echten vrede mag geev'n.
Jong's in Indië, zalig Kerstmis en zalig nijjoar! En völ groeten van oen dorpsgenoot GRAATS.